Rol en Positie van gemeenten

Het besef dat er grenzen zijn aan de maakbaarheid van de samenleving, de behoefte om burgers en organisaties meer aan te spreken op hun eigen verant­woordelijkheid, de claim vanuit de samenleving dat de overheid er voor hen is, liggen ten grondslag aan dat zoeken naar nieuwe rollen van de overheid.

Gemeenten maken een zoektocht door naar hun veranderende rol in de samenleving. Van uitvoerder naar regisseur, van controleur naar adviseur, van allesdoener naar grote-lijnenproducent (uitbesteder).

 

Daarbij ervaart die overheid schijnbaar tegenstrijdige eisen:

 

ingewikkelde com­binaties van dienstbaar zijnß--------à grenzen stellen,

 regie voeren √ü------------------------------------------------√† zaken realise¬≠ren,

adviseren ß-----------------------------------------------------à stelling nemen,

verantwoordelijkheden loslaten ß-------------------------àer wel op aangesproken worden.

 

Het ontwikkelen en benoemen van nieuwe rollen voor de overheid gaat samen met het vinden van bijpassende nieuwe manieren van werken en competenties.

Aan de ene kant vraagt de samenleving dat de overheid dingen voor elkaar krijgt. Dat kan niet (meer) alleen via wetten en regels, maar vergt zaken doen onderhandelen en zoeken naar oplossingen waar iedereen mee uit de voeten kan. Dat is mensenwerk, dat valt niet in regels of voorschriften te vatten en het vraagt van mensen bij de overheid dat zij creatief nadenken, zoeken naar de marges en zich inleven. Dit gebeurt nog te vaak half, krampachtig, of een beetje stiekem, omdat zakendoen bij de overheid toch niet echt hoort (benauwd dus).   

Want: aan de andere kant eist de samenleving dat de overheid rechtmatig werkt, objectief is, niemand bevoordeelt en uitgaven verantwoordt (………….). Daar horen preciezere regels bij die de ruimte inperken van de overheid om zaken te doen en belangen afwegingen te maken.

De beste manier om zo'n verandering vorm te geven is een participatieve zoektocht, want een standaard antwoord of nieuwe blauwdruk zou niet werken. In deze zoektocht wordt de buitenwereld binnengehaald, en leert de hele organisatie over de gewenste verandering en de nieuwe antwoorden. Het is een zoektocht waarin van alles kan misgaan, maar op veel fronten tegelijk wordt geleerd. Het vergt lef van de leiding en lef van de deelnemers.

 

 

Bron: De passie van de professional. Niet van dat benauwde! Pag 374